Leczenie ortodontyczne pomaga poprawić ustawienie zębów i skorygować nieprawidłowości zgryzu, ale w czasie jego trwania trzeba poświęcić nieco więcej uwagi codziennej higienie. Szczególnie aparat stały może utrudniać dokładne oczyszczanie zębów – zamki i łuk ortodontyczny tworzą dodatkowe miejsca, w których zatrzymują się resztki jedzenia i płytka bakteryjna.
Nie oznacza to jednak, że podczas leczenia ortodontycznego zęby są skazane na próchnicę czy problemy z dziąsłami. Odpowiednia technika szczotkowania, regularna higienizacja i właściwie dobrane akcesoria pozwalają skutecznie zadbać o zdrowie jamy ustnej przez cały okres noszenia aparatu.
Dlaczego zęby z aparatem ortodontycznym wymagają szczególnej higieny?
Przy prawidłowej higienie płytka nazębna jest na bieżąco usuwana z powierzchni zębów. Aparat stały nieco komplikuje to zadanie. Zamki przyklejone do szkliwa oraz przebiegający między nimi łuk sprawiają, że do niektórych miejsc trudniej dotrzeć zwykłą szczoteczką.
Szczególnej uwagi wymagają okolice zamków i przestrzenie pomiędzy zębami, a także obszar znajdujący się przy linii dziąseł. Jeśli płytka bakteryjna będzie gromadzić się tam przez dłuższy czas, może zwiększać ryzyko próchnicy, przebarwień szkliwa oraz stanów zapalnych dziąseł.
Dlatego dbanie o higienę nie jest jedynie dodatkiem do leczenia ortodontycznego. Zdrowe zęby i dziąsła są jego ważną częścią. Warto pamiętać, że celem terapii jest nie tylko uzyskanie prostego uśmiechu, ale również zachowanie zębów w dobrej kondycji.
Jak myć zęby podczas noszenia aparatu stałego?
Podstawą jest regularne i dokładne szczotkowanie zębów. Warto poświęcić na nie nieco więcej czasu niż przed założeniem aparatu i nie ograniczać się wyłącznie do szybkiego oczyszczenia przednich powierzchni zębów.
Szczoteczkę należy prowadzić w taki sposób, aby oczyścić zarówno ząb powyżej i poniżej zamka, jak również jego okolice. Ważne jest także dokładne oczyszczanie linii dziąseł. Pomocna może okazać się szczoteczka elektryczna lub soniczna, która ułatwia dokładne oczyszczenie powierzchni zębów.
Samo szczotkowanie nie zawsze wystarczy. Do oczyszczania przestrzeni międzyzębowych oraz miejsc wokół elementów aparatu przydatne są szczoteczki międzyzębowe (zwane też czyścikami lub wyciorkami) o odpowiednio dobranym rozmiarze. W zależności od indywidualnych potrzeb, warto również korzystać z nici dentystycznej lub specjalnych przyrządów ułatwiających jej stosowanie przy aparacie.
Dobrym uzupełnieniem codziennej pielęgnacji może być irygator stomatologiczny. Strumień wody pomaga wypłukiwać resztki pokarmu z trudno dostępnych miejsc, choć nie zastępuje ani szczotkowania, ani czyszczenia przestrzeni międzyzębowych.
Co jeść i czego unikać z aparatem na zębach?
Higiena jamy ustnej podczas leczenia ortodontycznego zależy również od codziennej diety. Niektóre produkty mogą nie tylko zwiększać ryzyko próchnicy, ale również uszkodzić elementy aparatu.
Warto uważać przede wszystkim na bardzo twarde i lepkie produkty. Gryzienie twardych cukierków, kostek lodu czy innych tego typu produktów może doprowadzić do odklejenia zamka albo uszkodzenia łuku. Aby zminimalizować takie ryzyko, twarde owoce i warzywa warto np. pokroić na mniejsze kawałki, zamiast odgryzać je bezpośrednio przednimi zębami.
Znaczenie ma także częstotliwość spożywania słodyczy i słodzonych napojów. Częste dostarczanie cukrów sprzyja powstawaniu kwasów odpowiedzialnych za demineralizację szkliwa. Przy aparacie stałym, który utrudnia oczyszczanie zębów, warto więc szczególnie zadbać o ograniczenie podjadania między posiłkami.
Jeżeli jakiś element aparatu odklei się lub zacznie powodować dyskomfort, nie należy próbować samodzielnie go naprawiać. Najlepiej skontaktować się z gabinetem i ustalić, czy konieczna jest dodatkowa wizyta.
Higiena podczas leczenia nakładkami ortodontycznymi
W przypadku nakładek ortodontycznych codzienna higiena jest nieco łatwiejsza. Nakładki można zdejmować podczas jedzenia oraz szczotkowania zębów, dlatego dostęp do powierzchni zębów pozostaje swobodny.
Trzeba jednak pamiętać o jednej ważnej zasadzie – przed ponownym założeniem nakładek zęby powinny być dokładnie oczyszczone. Pozostawienie resztek jedzenia na zębach, a następnie przykrycie ich nakładką, nie jest korzystne dla zdrowia szkliwa i dziąseł.
Same nakładki również wymagają regularnego czyszczenia zgodnie z zaleceniami dotyczącymi konkretnego systemu leczenia. W porównaniu z aparatem stałym nakładki pozwalają łatwiej utrzymać codzienną higienę, ale również nie zwalniają z konieczności dokładnego dbania o zęby.
Higiena i leczenie ortodontyczne na Ochocie
Prawidłowa higiena jamy ustnej ma znaczenie na każdym etapie leczenia ortodontycznego. Warto zadbać o nią już przed założeniem aparatu i od początku wypracować sposób pielęgnacji, który będzie można bez problemu stosować przez cały okres terapii.
W naszej klinice stomatologicznej ProOrtodont na warszawskiej Ochocie podczas leczenia ortodontycznego zwracamy uwagę nie tylko na ustawienie zębów, ale również na ich zdrowie oraz kondycję dziąseł. Regularne wizyty kontrolne pozwalają monitorować przebieg leczenia, a w razie potrzeby również odpowiednio wcześnie zauważyć problemy związane z higieną.
Jeśli masz wątpliwości, jak prawidłowo czyścić zęby z aparatem, warto zapytać o to podczas wizyty. Dobór odpowiedniej szczoteczki, szczoteczek międzyzębowych czy innych akcesoriów może znacznie ułatwić codzienną pielęgnację.
Proste i zdrowe zęby to najlepszy efekt leczenia ortodontycznego – dlatego warto dbać o nie zarówno podczas terapii, jak i po jej zakończeniu.
